Isı pompası nedir, yerden ısıtmayla nasıl çalışır?
Isı pompası, elektrikle ısı üreten değil, ısıyı taşıyan cihazdır: dışarıdaki havadan, sudan ya da topraktan aldığı ısıyı binaya aktarır. 1 kWh elektrikle tipik olarak 3–4 kWh ısı taşır. En verimli çalıştığı yer, 30–45°C su ile yetinen yerden ısıtmadır — bu sayfa o eşleşmenin neden özel olduğunu anlatıyor.
Isı pompası nasıl çalışır?
Çalışma mantığı buzdolabının tersidir: buzdolabı içerideki ısıyı alıp dışarı atar, ısı pompası dışarıdaki ısıyı alıp içeri verir. Dört parçalı kapalı bir çevrimdir ve soğuk havada bile çalışır — çünkü 0°C altındaki havada dahi alınabilir ısı enerjisi vardır.
- 1 · Buharlaştırıcı
- Düşük sıcaklıkta kaynayan soğutucu akışkan, dış ortamdan ısı alarak buharlaşır
- 2 · Kompresör
- Buhar sıkıştırılır; basınçla birlikte sıcaklığı yükselir — elektriğin harcandığı tek büyük kalem burasıdır
- 3 · Kondanser
- Sıcak akışkan ısısını bina devresine (yerden ısıtma suyuna) bırakır ve yoğuşar
- 4 · Genleşme vanası
- Basıncı düşürülen akışkan soğur ve çevrim başa döner
COP (performans katsayısı), taşınan ısının harcanan elektriğe oranıdır. COP 4 olan bir cihaz, 1 kWh elektrikle 4 kWh ısı verir. Bu oran sabit değildir: dış ortam soğudukça ve binaya verilen suyun sıcaklığı yükseldikçe düşer. Sistemin bütün hesabı bu iki sıcaklık arasındaki farkı küçük tutmaya dayanır.
Isı pompası türleri arasındaki fark nedir?
Üç tür de aynı çevrimle çalışır; fark, ısının nereden alındığındadır. Kaynak ne kadar sıcak ve sıcaklığı ne kadar sabitse verim o kadar yüksek, kurulum o kadar pahalıdır.
| Tür | Kaynak | Güçlü yanı | Sınırı |
|---|---|---|---|
| Hava kaynaklı | Dış hava | Kurulumu en kolay ve en ucuz olan; Türkiye’de en yaygın tür | Dış hava soğudukça verimi düşer; çok soğuk bölgede kapasite büyük seçilir |
| Su kaynaklı | Kuyu, göl, yeraltı suyu | Su sıcaklığı mevsimden az etkilenir; verim istikrarlı | Uygun su kaynağı ve izin gerektirir; her arsada mümkün değil |
| Toprak kaynaklı | Zemin altı kolektör / sondaj | Toprak sıcaklığı yıl boyu sabittir; en istikrarlı verim | Kazı ya da sondaj maliyeti yüksek; büyük bahçe ya da delgi ister |
Konutta pratik tercih büyük çoğunlukla hava kaynaklıdır; su ve toprak kaynaklı sistemler arzın, arsanın ve bütçenin izin verdiği projelerde öne çıkar.
Isı pompası neden yerden ısıtmayla en verimli?
Isı pompasının verimi, binaya verdiği suyun sıcaklığıyla ters orantılıdır. Radyatör devresi 55–75°C su ister; bu sıcaklığı üretmek COP’u aşağı çeker. Yerden ısıtma 30–45°C ile yetinir — cihaz en verimli bölgesinde kalır. Bu yüzden ikisi ayrı iki ürün değil, birbirini tamamlayan tek sistem gibi düşünülür.
- Düşük su sıcaklığı
- 30–45°C hedef, kompresörün işini azaltır; aynı ısı daha az elektrikle taşınır
- Geniş yüzey
- Zeminin tamamı ısıtma yüzeyidir; düşük sıcaklıktaki su bile yeterli ısıyı mekana verir
- Sürekli çalışma
- Yerden ısıtmanın ataletli, sürekli düşük güçte çalışma karakteri, ısı pompasının sevdiği yük profilinin tıpkısıdır
- Yazın soğutma
- Çevrim tersine çalıştırılabilir; aynı zemin devresiyle ılıman soğutma mümkündür. Koşul, nem kontrolüdür — zemin yüzeyi çiğ noktasının altına indirilirse yoğuşma olur
Aynı düşük sıcaklık mantığı yoğuşmalı kombide de geçerlidir; kombi taraflı kurulum için yerden ısıtma kombi ayarı sayfasına bakın.
Hangi durumda ısı pompası mantıklı?
Isı pompası her projede otomatik doğru cevap değildir. Dört senaryoya bölünce karar netleşir.
- Yeni yapı, doğalgaz yok
- Isı pompası + sulu yerden ısıtma en güçlü aday. Zemin tarafı için sulu yerden ısıtma ve boru seçimi sayfalarına bakın
- Yeni yapı, doğalgaz var
- Yoğuşmalı kombi + yerden ısıtma da güçlü ve kurulumu daha ucuz bir kurgudur; karar elektrik/gaz tarifeleri ve bütçeyle verilir
- Mevcut radyatörlü bina
- Isı pompası 55–75°C isteyen radyatörlerle verimsiz çalışır; ya radyatörler büyütülür ya zemin yerden ısıtmaya çevrilir — petekli evi çevirme sayfası bu işi anlatıyor
- Tek mahal, tadilat
- Banyo ya da tek oda için ısı pompası kurmak orantısızdır; elektrikli yerden ısıtma kırımsız ve cihazsız çözümdür
Dürüst not: ISITMAX ısı pompası satmaz. Bu sayfa, yerden ısıtma kararını doğru kurmanız için var — bizim işimiz zeminin kendisi: elektrikli sistemlerde kendi imalatımız, sulu projelerde proje desteği.
Maliyeti ne belirler?
Cihaz fiyatı tek başına anlamlı değildir; doğru büyüklük binanın ısı kaybı hesabından çıkar. Aynı ev için fiyat, seçilen türe (hava en ucuz, toprak en pahalı kurulum), kapasiteye, markaya ve zemin tarafının işçiliğine göre birkaç kat değişebilir. İşletme tarafında belirleyici olan COP ve elektrik tarifesidir; dağıtım tarafının hesabı için sulu, elektrikli ve karbon film maliyet karşılaştırması sayfasına bakın. Kesin rakam, ısı kaybı hesabı yapılmadan verilen her yerde tahminden ibarettir.
Sık sorulan sorular
Isı pompası nedir, kısaca nasıl çalışır?
Isı pompası, dış ortamdaki havadan, sudan ya da topraktan aldığı ısıyı bir soğutucu akışkan çevrimiyle binaya taşıyan cihazdır. Elektriği ısı üretmek için değil, ısıyı taşımak için harcar; bu yüzden 1 kWh elektrikle tipik olarak 3–4 kWh ısı verir. Çalışma mantığı buzdolabının tersidir.
COP nedir, kaç olmalı?
COP, cihazın verdiği ısının harcadığı elektriğe oranıdır; COP 4, 1 kWh elektrikle 4 kWh ısı demektir. Tipik değerler 3–4 aralığındadır. COP sabit değildir: dış hava soğudukça ve binaya verilen su sıcaklığı yükseldikçe düşer. Bu yüzden düşük sıcaklık isteyen yerden ısıtmayla en yüksek değerini verir.
Isı pompası radyatörle kullanılır mı?
Kullanılabilir ama verimsizdir. Radyatör devresi 55–75°C su ister; ısı pompasını bu sıcaklığa zorlamak COP’u belirgin düşürür. Mevcut radyatörlü binada ya radyatör yüzeyleri büyütülür ya da zemin yerden ısıtmaya çevrilir; aksi halde beklenen tasarruf gerçekleşmez.
Isı pompası soğuk havada çalışır mı?
Çalışır; 0°C altındaki havada bile alınabilir ısı enerjisi vardır. Ancak hava kaynaklı cihazlarda dış sıcaklık düştükçe verim ve kapasite azalır; çok soğuk bölgelerde cihaz buna göre büyük seçilir ya da sıcaklığı mevsimden etkilenmeyen toprak kaynaklı sistem tercih edilir.
Isı pompası neden yerden ısıtmayla önerilir?
Çünkü yerden ısıtma 30–45°C devre suyuyla çalışır ve ısı pompasının verimi, üretmesi gereken su sıcaklığı düştükçe artar. Geniş zemin yüzeyi düşük sıcaklıktaki suyla bile yeterli ısıyı verir. İki sistemin yük profilleri de uyumludur: ikisi de sürekli, düşük güçte çalışmayı sever.
Isı pompası mı kombi mi?
Doğalgaz olmayan yerde ısı pompası açık öndedir. Doğalgaz varsa karar bütçe ve tarifelere iner: yoğuşmalı kombi kurulumda ucuz, ısı pompası işletmede güçlüdür. İkisi de düşük sıcaklıklı yerden ısıtmayla en iyi sonucu verir; dağıtım tarafı her iki durumda aynı kalır.
Isı pompası yazın soğutma yapar mı?
Yapar; çevrim tersine çalıştırılarak bina ısısı dışarı atılır. Zemin devresi üzerinden ılıman bir soğutma da mümkündür; koşul, nem kontrolüdür — zemin yüzeyi çiğ noktasının altına inerse yüzeyde yoğuşma oluşur. Bu yüzden zeminden soğutma, nem sensörlü kontrolle projelendirilir.
İlgili sayfalar
- Sulu yerden ısıtma
- Sistemin tamamı: kazan, kolektör, devre
- Yerden ısıtma borusu
- Pex tipleri, oksijen bariyeri, şap kalınlığı
- Kombi ayarı
- 35–40°C gidiş suyu ve kolektör dengeleme
- Yerden ısıtma mı petek mi
- Sekiz kalemlik karşılaştırma ve karar tablosu
- Elektrikli yerden ısıtma sistemleri
- Kablo, şilte ve karbon film seçenekleri
- Maliyet karşılaştırması
- Sulu, elektrikli ve karbon film — sayılarla
- Petekli evi yerden ısıtmaya çevirme
- Dönüşümün iş kalemleri ve sırası
Zemin tarafını birlikte kurgulayalım
Isı pompası kararınızı verdiyseniz de veremediyseniz de zemin tarafı bizim işimiz: ısıtılacak m², yapının durumu, zemin kaplaması ve planlanan ısı kaynağı bilgisiyle sistem önerisini, malzeme listesini ve fiyatı çıkarıp aynı gün dönüş yapıyoruz.
E-posta: E-posta gönder
Proje desteği teklif aşamasında
CE belgeli imalat
